Ελάττωμα στη δήλωση των μελλονύμφων για το επώνυμο του τέκνου.

 

ΕΦΕΤΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ   4321/2006

ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Η κοινή δήλωση των μελλονύμφων για τον προσδιορισμό του επωνύμου του τέκνου αποτελεί κοινή δικαιοπραξία, αφού συντίθεται από δύο παράλληλες και αυθυπόστατες δηλώσεις βούλησης που τείνουν στην επέλευση της ίδιας συνέπειας, και έχει ως αποτέλεσμα την εφαρμογή των διατάξεων για τις δικαιοπραξίες.

Η δήλωση είναι αμετάκλητη. Εάν η δήλωση των μελλονύμφων είναι ελαττωματική, είναι ακυρώσιμη αν εμφιλοχώρησε πλάνη, απάτη ή απειλή.

Αν η δήλωση του ενός, είτε και των δύο γονέων είναι ελαττωματική, η ακύρωση της μιας επιφέρει κατά νομική αναγκαιότητα την ακύρωση της όλης δικαιοπραξίας.

Η αγωγή ακύρωσης απευθύνεται από τον ένα γονέα κατά του άλλου γονέα και του τέκνου αν είναι ενήλικο, ή κατά του ειδικού επιτρόπου αν είναι ανήλικο και εκδικάζεται κατά την τακτική διαδικασία από το Πολυμελές Πρωτοδικείο.

 

ΑΠΟΦΑΣΗ

ΕΦΕΤΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ   4321/2006

Απόσπασμα…….Οι υποθέσεις της εκούσιας δικαιοδοσίας των άρθ. 741 έως 781 και 782 έως 866 ΚΠολΔ στις οποίες αναφέρεται η διάταξη του άρθ. 739 ΚΠολΔ, αντιδιαστέλλονται από τις διαφορές οι οποίες έχουν ως αίτημα τη με δεσμευτική διάγνωση έναντι ορισμένου προσώπου μιας έννομης σχέσης που ο διάδικος προσδιορίζει, ενώ στις υποθέσεις της εκούσιας δικαιοδοσίας δεν περιέχεται αίτημα δικαστικής διάγνωσης δικαιώματος που προσβλήθηκε από ορισμένο πρόσωπο, αλλά αίτημα λήψης ρυθμιστικών μέτρων προς προστασία ιδιωτικών συμφερόντων (άρθ. 94 § 3 του Συντάγματος, άρθ. 1 εδ. α΄ και β΄ ΚΠολΔ). Εάν διαφορά της αμφισβητούμενης δικαιοδοσίας εισαχθεί προς εκδίκαση κατά τη διαδικασία της εκούσιας δικαιοδοσίας, απορρίπτεται ως απαράδεκτη ελλείψει δικαιοδοσίας, η οποία εξετάζεται αυτεπαγγέλτως. Εξάλλου με τη διάταξη του άρθ. 1505 ΑΚ, εισάγεται σοβαρή μεταρρύθμιση εναρμονισμένη προς την αρχή της ισότητας των δύο φύλων, σε σχέση με τον καθορισμό του επωνύμου των τέκνων, και οι γονείς υποχρεούνται να έχουν προσδιορίσει το επώνυμο των τέκνων τους με κοινή αμετάκλητη δήλωσή τους, πριν από το γάμο, η οποία γίνεται είτε σε συμβολαιογράφο είτε στο λειτουργό ενώπιον του οποίου θα τελεσθεί ο γάμος. Η κοινή δήλωση των μελλονύμφων για τον προσδιορισμό του επωνύμου του τέκνου αποτελεί κοινή δικαιοπραξία, αφού συντίθεται από δύο παράλληλες και αυθυπόστατες δηλώσεις βούλησης που τείνουν στην επέλευση της ίδιας συνέπειας, και έχει ως αποτέλεσμα την εφαρμογή των διατάξεων για τις δικαιοπραξίες. Η δήλωση αυτή κατά τη διάταξη της § 1 εδ. α΄ είναι αμετάκλητη και τούτο για την αποτροπή αβεβαιότητας ως προς το επώνυμο, το αμετάκλητο δε της δήλωσης ισχύει από την τέλεση του γάμου. Εάν η δήλωση των μελλονύμφων είναι ελαττωματική, ως δικαιοπραξία είναι ακυρώσιμη σύμφωνα με τις γενικές διατάξεις, αν εμφιλοχώρησε πλάνη, όχι όμως ως προς τα παραγωγικά αίτια, απάτη ή απειλή. Αν η δήλωση του ενός, είτε και των δύο γονέων είναι ελαττωματική, η ακύρωση της μιας επιφέρει κατά νομική αναγκαιότητα την ακύρωση της όλης δικαιοπραξίας, γιατί η συνέπεια που επιφέρει αυτή συνάπτεται και με τις δύο δηλώσεις. Η αγωγή ακύρωσης απευθύνεται από τον ένα γονέα κατά του άλλου γονέα και του τέκνου (άρθ. 155 ΑΚ και 619 ΚΠολΔ) αν είναι ενήλικο, ή κατά του ειδικού επιτρόπου αν είναι ανήλικο και εκδικάζεται κατά την τακτική διαδικασία από το Πολυμελές Πρωτοδικείο (βλ. Βαθρακοκοίλη ΕρΝομΑΚ Οικογενειακό Δίκαιο κάτω από άρθ. 1505 αρ. 7, ΕρμΚΠολΔ κάτω από άρθ. 782 αριθ. 31). Η δήλωση αυτή των μελλονύμφων για το επώνυμο του τέκνου καταχωρείται στη ληξιαρχική πράξη γέννησής του (άρθ. 22 § 9 εδ. δ΄ ν. 344/76, 14 ν. 1438/84). 

Χρίστος Καραμπάγιας | Μέλος του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών