Διαδικασία πλειστηριασμού στο ειρηνοδικείο.

1. Το κατασχεμένο (ακίνητο, ή κινητό) πλειστηριάζεται δημόσια στο κατάστημα του ειρηνοδικείου στην περιφέρεια του οποίου έγινε η κατάσχεση, εργάσιμη ημέρα Τετάρτη, ενώπιον του συμβολαιογράφου της περιφέρειας, όπου βρίσκεται το ακίνητο, ή κινητό, ο οποίος ορίστηκε για τον πλειστηριασμό από τον επισπεύδοντα.

2. Ο πλειστηριασμός γίνεται με την υποβολή γραπτών και ενσφράγιστων προσφορών και στην συνέχεια διαδοχικών προφορικών προσφορών.

3. Για μεν τα ακίνητα, δεν μπορεί να γίνει από την 1 έως και τις 31 Αυγούστου, καθώς και την προηγουμένη και την επομένη Τετάρτη της ημέρας των εκλογών για την ανάδειξη βουλευτών, αντιπροσώπων στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και Οργάνων Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Η απαγόρευση αυτή ισχύει και για τις επαναληπτικές εκλογές και μόνο για τις περιφέρειες που διεξάγονται τέτοιες. Η απαγόρευση σχετικά με τον πλειστηριασμό από την 1 έως και τις 31 Αυγούστου δεν εφαρμόζεται, όταν πρόκειται για πλοία και αεροσκάφη (άρθρο 998 ΚΠολΔ).

4. Για δε τα κινητά, δεν μπορεί να γίνει από 1 έως 31 Αυγούστου, εκτός αν πρόκειται για πράγματα που μπορούν να υποστούν φθορά (άρθρο 959 ΚΠολΔ).

5. Στην περίπτωση πολλαπλών κατασχέσεων, ο πλειστηριασμός διενεργείται ενώπιον του ίδιου συμβολαιογράφου, που ορίστηκε αρχικά.

6. Αν τα κατασχεμένα πράγματα βρίσκονται στην περιφέρεια περισσότερων ειρηνοδικείων, ο πλειστηριασμός γίνεται στο κατάστημα του ειρηνοδικείου, που ορίζει ο δικαστικός επιμελητής με την κατασχετήρια έκθεση.

Α. Προδικασία πλειστηριασμού.

Ο πλειστηριασμός δεν μπορεί να γίνει, χωρίς να τηρηθούν οι παρακάτω διατυπώσεις. Αν δεν τηρηθούν είναι άκυρος.

1. Για τα ακίνητα (άρθρο 995 παρ. 4 ΚΠολΔ).

α) Ο δικαστικός επιμελητής οφείλει, μέσα σε (10) ημέρες από την κατάσχεση, να καταθέσει στον συμβολαιογράφο τον εκτελεστό τίτλο, την έκθεση επίδοσης της επιταγής προς εκτέλεση, την κατασχετήρια έκθεση και τις εκθέσεις επίδοσης της στον οφειλέτη, τον τρίτο κύριο ή νομέα και τον υποθηκοφύλακα, καθώς και το πιστοποιητικό βαρών και συντάσσει κατασχετήρια έκθεση.

β) Ο δικαστικός επιμελητής εκδίδει απόσπασμα της κατασχετήριας έκθεσης, που περιλαμβάνει τα ονοματεπώνυμα του υπέρ ου και του καθ ου η εκτέλεση, καθώς και τον αριθμό φορολογικού μητρώου αυτών και αν πρόκειται για νομικά πρόσωπα την επωνυμία και τον αριθμό φορολογικού τους μητρώου, συνοπτική περιγραφή του ακινήτου που κατασχέθηκε κατά το είδος, τη θέση, τα όρια και την έκταση του, με τα συστατικά και όσα παραρτήματα συγκατάσχονται, καθώς και μνεία των υποθηκών ή προσημειώσεων που υπάρχουν επάνω στο ακίνητο, την τιμή της πρώτης προσφοράς, του ποσού για το οποίο γίνεται η κατάσχεση, τους όρους του πλειστηριασμού που θέτει τυχόν ο υπέρ ου η εκτέλεση, που γνωστοποιήθηκαν στο δικαστικό επιμελητή, το όνομα και την διεύθυνση του συμβολαιογράφου, καθώς και τον τόπο, την ημέρα και την ώρα του πλειστηριασμού.

γ) Το απόσπασμα της κατασχετήριας έκθεσης δημοσιεύεται με επιμέλεια του δικαστικού επιμελητή στην ιστοσελίδα δημοσιεύσεων πλειστηριασμών του ΕΤΑΑ-ΤΑΝ), μέχρι την (15) ημέρα από την κατάσχεση.

δ) Το απόσπασμα αυτό επιδίδεται μέσα στην ίδια προθεσμία στον τρίτο κύριο ή νομέα και στους ενυπόθηκους δανειστές.

ε) Σημειώνεται ότι δημοσιεύσεις σε εφημερίδες δεν προβλέπονται, η δε σύνταξη περίληψης κατασχετήριας έκθεσης καταργήθηκε.

2. Για τα κινητά (άρθρο 955 παρ. 2 ΚΠολΔ).

α) Ο δικαστικός επιμελητής οφείλει, μέσα σε (8) ημέρες από την ημέρα της περάτωσης της κατάσχεσης, να καταθέσει στον συμβολαιογράφο τον εκτελεστό τίτλο, την έκθεση της επίδοσης της επιταγής προς εκτέλεση, την κατασχετήρια έκθεση και τις εκθέσεις επίδοσής της στον οφειλέτη και τον γραμματέα του ειρηνοδικείου.

β) Ο δικαστικός επιμελητής εκδίδει απόσπασμα της κατασχετήριας έκθεσης, που περιλαμβάνει τα ονοματεπώνυμα του υπέρ ου και του καθ ου η εκτέλεση, καθώς και τον αριθμό φορολογικού μητρώου αυτών και αν πρόκειται για νομικά πρόσωπα την επωνυμία και τον αριθμό φορολογικού τους μητρώου, περιγραφή των κατασχεθέντων κινητών, την τιμή της πρώτης προσφοράς, του ποσού για το οποίο γίνεται η κατάσχεση, τους όρους του πλειστηριασμού, το όνομα και την διεύθυνση του συμβολαιογράφου, καθώς και τον τόπο, την ημέρα και την ώρα του πλειστηριασμού.

γ) Το απόσπασμα της κατασχετήριας έκθεσης δημοσιεύεται με επιμέλεια του δικαστικού επιμελητή στην ιστοσελίδα δημοσιεύσεων πλειστηριασμών του ΕΤΑΑ-ΤΑΝ, μέχρι την (10) ημέρα από την κατάσχεση.

δ) Το απόσπασμα αυτό επιδίδεται μέσα στην ίδια προθεσμία στον ενεχυρούχο δανειστή, εφ όσον το ενέχυρο είναι γραμμένο σε δημόσιο βιβλίο.

Β. Κύρια διαδικασία πλειστηριασμού. 

1. Οι γραπτές και ενσφράγιστες προσφορές υποβάλλονται στον συμβολαιογράφο, είτε στο γραφείο του την αμέσως προηγούμενη εργάσιμη ημέρα του πλειστηριασμού κατά τις ώρες 10 το πρωί έως 2 το απόγευμα, με σύνταξη σχετικής πράξης, είτε την ημέρα του πλειστηριασμού στον τόπο του από τις 4 έως τις 5 το απόγευμα, οπότε καταχωρίζονται στην έκθεση του πλειστηριασμού. Οι προσφορές, με ποινή ακυρότητας, δεν πρέπει να περιλαμβάνουν αίρεση, ή όρο, και είναι ανέκκλητες.

2. Μαζί με την προσφορά ο πλειοδότης οφείλει να καταθέσει στον συμβολαιογράφο, εγγυοδοσία ίση προς το (30%) της τιμής της πρώτης προσφοράς. Κατατίθεται σε μετρητά, ή με εγγυητική επιστολή τράπεζας, διάρκειας τουλάχιστον (1) μηνός, ή με επιταγή που έχει εκδοθεί από τράπεζα ή άλλο πιστωτικό ίδρυμα.

3. Μαζί με την προσφορά ο πλειοδότης, που υπερθεματίζει για λογαριασμό τρίτου, οφείλει να το δηλώσει προηγουμένως στον συμβολαιογράφο με τα πλήρη στοιχεία του τρίτου και να καταθέσει ειδικό συμβολαιογραφικό πληρεξούσιο, με το οποίο του χορηγείται η σχετική εντολή.

4. Ο συμβολαιογράφος κατά την έναρξη του πλειστηριασμού καταχωρεί στην έκθεσή του τα στοιχεία ταυτότητας των πλειοδοτών, που έχουν ήδη καταθέσει προσφορές και τις εγγυήσεις τους.

5. Στις 5 το απόγευμα και εφ όσον δεν υπάρχει άλλος πλειοδότης, ο οποίος αναμένει να καταθέσει προσφορά, ο συμβολαιογράφος κηρύσσει περαιωμένη την διαδικασία συγκέντρωσης των προσφορών και αμέσως μετά προβαίνει δημόσια στην αποσφράγιση τους, καταχωρίζοντας το περιεχόμενό τους στην έκθεσή του.

6. Αν υποβλήθηκε μία μόνο γραπτή προσφορά, τα πράγματα που πλειστηριάζονται κατακυρώνονται στο μοναδικό πλειοδότη, ακόμα και αν δεν παρευρίσκεται στον τόπο του πλειστηριασμού.

7. Αν υποβλήθηκαν δύο ή περισσότερες γραπτές προσφορές, τα πράγματα που πλειστηριάζονται κατακυρώνονται σε εκείνον που προσφέρει την μεγαλύτερη προσφορά.

8. Αν οι περισσότερες προσφορές είναι ίσες, τότε η διαδικασία συνεχίζεται με την υποβολή προφορικών προσφορών. (Σημειώνεται ότι σε προφορικές προσφορές η διαδικασία προχωρεί μόνον εάν οι γραπτές προσφορές είναι ίσες).

9. Μετά την ολοκλήρωση των προφορικών προσφορών ο συμβολαιογράφος προβαίνει στην κατακύρωση, αφού προηγουμένως προσκαλέσει (3) φορές για μεγαλύτερη προφορική προσφορά.

10. Σε περίπτωση ίσων γραπτών προσφορών με την μεγαλύτερη τιμή, χωρίς να υποβληθεί προφορική προσφορά, ο υπάλληλος του πλειστηριασμού διενεργεί αμέσως κλήρωση, από την οποία αναδεικνύεται ο υπερθεματιστής.

11. Αν κατά τον πλειστηριασμό δεν εμφανιστούν πλειοδότες, εκείνος υπέρ του οποίου έγινε η εκτέλεση μπορεί, να ζητήσει, να του κατακυρωθεί το ακίνητο στην τιμή της πρώτης προσφοράς. Αν δεν υποβληθεί αίτηση, γίνεται νέος πλειστηριασμός μέσα σε (40) ημέρες (άρθρο 966 ΚΠολΔ).

12. Αν ο πλειστηριασμός δεν πραγματοποιηθεί για οποιονδήποτε λόγο, επισπεύδεται με δήλωση του επισπεύδοντος στον συμβολαιογράφο, ο οποίος ορίζει νέα ημερομηνία και μεριμνά για την ανάρτηση γνωστοποίησης της δήλωσης και της ημερομηνίας που ορίσθηκε στην ιστοσελίδα δημοσιεύσεων πλειστηριασμών του ΕΤΑΑ-ΤΑΝ (άρθρο 973 παρ. 1 και 3 ΚΠολΔ).

Γ. Ολοκλήρωση πλειστηριασμού. 

1. Ο πλειστηριασμός ολοκληρώνεται με την κατακύρωση. Ο υπερθεματιστής δεσμεύεται ώσπου να γίνει καλύτερη προσφορά, ή ώσπου να ματαιωθεί η κατακύρωση.

2. Έως την κατακύρωση, εκείνος κατά του οποίου στρέφεται η εκτέλεση έχει δικαίωμα να εξοφλήσει τις απαιτήσεις εκείνου υπέρ του οποίου γίνεται η εκτέλεση και των δανειστών που αναγγέλθηκαν καθώς και τα έξοδα. Στην περίπτωση αυτή ο πλειστηριασμός ματαιώνεται και αίρεται η κατάσχεση.

3. Το πλειστηριασθέν κατακυρώνεται σε εκείνον που προσφέρει την μεγαλύτερη τιμή.

4. Ο συμβολαιογράφος συντάσσει την έκθεση της κατακύρωσης. Στην έκθεση καταχωρίζονται και οι όροι που τυχόν έθεσε εκείνος προς όφελος του οποίου έγινε η εκτέλεση, που αφορούν την κατακύρωση και δεσμεύουν τον υπερθεματιστή.

5. Ο υπερθεματιστής οφείλει να καταβάλει αμέσως ολόκληρο το πλειστηρίασμα, εκτός αν ο συμβολαιογράφος του επιτρέψει να καταβάλει το πέραν της εγγυοδοσίας οφειλόμενο πλειστηρίασμα, ή μέρος του, μέσα σε (15) το αργότερο ημέρες. Στην τελευταία περίπτωση ο υπάλληλος του πλειστηριασμού μπορεί, εκτός από το ποσόν που έχει προκαταβληθεί, ή για το οποίο έχει κατατεθεί εγγυοδοσία, να ζητήσει από τον υπερθεματιστή και περαιτέρω εγγυοδοσία για την εκπλήρωση όλων των υποχρεώσεών του.

6. Αν ο υπερθεματιστής είναι ενυπόθηκος δανειστής, ο συμβολαιογράφος μπορεί να επιτρέψει να μην καταβάλει το ποσό του πλειστηριάσματος που αναλογεί στην ενυπόθηκη απαίτησή του, ή μέρος του ποσού αυτού, ώσπου να γίνει η οριστική κατάταξη, με εγγύηση ή και χωρίς εγγύηση.

7. Ο συμβολαιογράφος οφείλει, το αργότερο την (3) εργάσιμη ημέρα από τον πλειστηριασμό, να καταθέσει εντόκως το πλειστηρίασμα στο Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων (άρθρο 965 ΚΠολΔ).

8. Αν ο υπερθεματιστής δεν καταβάλει, σύμφωνα με τα ανωτέρω, εμπροθέσμως το πλειστηρίασμα, ο υπάλληλος του πλειστηριασμού οφείλει μέσα στις επόμενες (2) εργάσιμες ημέρες να τον οχλήσει με εξώδικη πρόσκληση που επιδίδεται με δικαστικό επιμελητή.

9. Αν ο υπερθεματιστής δεν καταβάλει το πλειστηρίασμα μέσα στις επόμενες από την όχληση (5) εργάσιμες ημέρες, η κατακύρωση σε αυτόν ανατρέπεται και η εγγυοδοσία που έχει καταθέσει καταπίπτει.

10. Στην συνέχεια καλούνται οι επόμενοι πλειοδότες, να καταβάλουν σε τακτή ημέρα που ορίζεται στην πρόσκληση, που επιδίδεται με δικαστικό επιμελητή, το ποσόν που είχαν προσφέρει, εφ όσον η προσφορά των, αθροιζόμενη με το ποσό της εγγυοδοσίας που κατέπεσε, είναι ίση με το πλειστηρίασμα. 

11.Αν εμφανισθούν περισσότεροι πλειοδότες συντάσσεται σχετική έκθεση από τον συμβολαιογράφο και η κατακύρωση γίνεται σε εκείνον που είχε προσφέρει κατά τον πλειστηριασμό το μεγαλύτερο ποσόν.

Δ. Αποτελέσματα πλειστηριασμού.

1. Από την στιγμή που ο υπερθεματιστής καταβάλει το πλειστηρίασμα, ο συμβολαιογράφος του δίνει περίληψη της κατακυρωτικής έκθεσης, η οποία πρέπει να μεταγραφεί. Η περίληψη της κατακυρωτικής έκθεσης είναι τίτλος εκτελεστός (άρθρο 1005 ΚΠολΔ).

2. Αφ ότου μεταγραφεί η περίληψη της κατακυρωτικής έκθεσης, ο υπερθεματιστής αποκτά το δικαίωμα που είχε εκείνος κατά του οποίου έγινε η εκτέλεση.

3. Με την καταβολή του πλειστηριάσματος επέρχεται η απόσβεση της υποθήκης, ή προσημείωσης, που υπάρχει επάνω στο ακίνητο και ο υπερθεματιστής έχει δικαίωμα να ζητήσει την εξάλειψη των υποθηκών, προσημειώσεων και κατασχέσεων που είναι γραμμένες στο ακίνητο, ο δε υποθηκοφύλακας, όταν του προσαχθεί αντίγραφο της ακυρωτικής έκθεσης, είναι υποχρεωμένος να κάνει σχετική σημείωση στα ειδικά βιβλία. 

4. Με βάση την περίληψη μπορεί να γίνει, κατά το άρθρο 943 ΚΠολΔ, αναγκαστική εκτέλεση υπέρ του υπερθεματιστή και των διαδόχων του κατά εκείνου κατά του οποίου έγινε η εκτέλεση και των διαδόχων του, εφ όσον η διαδοχή επέλθει μετά την εγγραφή της κατάσχεσης στο βιβλίο κατασχέσεων, καθώς και κατά εκείνου που νέμεται, ή κατέχει, το πράγμα στο όνομα εκείνου κατά του οποίου έγινε η εκτέλεση, ή των διαδόχων του, αδιάφορο αν πρόκειται για σχέση εμπράγματη ή ενοχική.

Χρίστος Καραμπάγιας | Μέλος του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών